Nowy rok gospodarowania odpadami

rp_40105428_2182252165322480_2141983983326633474_n.jpg

Już dosłownie za kilka dni rozpocznie się nowy rok a wraz jego nadejściem zapoczątkowane zostaną zmiany, na które czeka bardzo wielu. Nowości dotyczą bardzo szerokiego spectrum i chyba śmiało można powiedzieć, że dotyczą każdego. Od wytwórcy do zagospodarowującego. Co przyniesie nowy rok gospodarowania odpadami? 

Zmiany, zmiany zmiany. Wpływ na fakt w ich powstania miało wpływ wiele spraw. Podpisanie przez Prezydenta ustawy o zmianie ustawy o odpadach, potrzebą reagowania na zjawisko porzucania odpadów w miejscach zupełnie nie przeznaczonych do tego celu. Myślę tutaj o takich lokalizacjach jak las, zamknięte składowisko, żwirownia lub działka i obiekt nie spełniające wymagań. Problemy te istnieją już od lat a ostatnimi czasy zrobiło się o nich głośno za sprawą pożarów. 

Przywołując statystyki (samorzad.infor.pl) : 

W ostatnich latach odnotowano aż 129 przypadków porzucania odpadów. W latach 2013-2017 organy administracji wszczęły 5236 postępowań mających na celu przymuszenie podmiotów odpowiedzialnych za nielegalne zgromadzenie odpadów do ich usunięcia, z czego aż 4933 przypadki dotyczyły postępowań o usunięcie przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta nielegalnie zgromadzonych odpadów, nie tylko w związku z działalnością prowadzoną w zakresie gospodarki odpadami, ale również na dzikich wysypiskach. W latach 2013-2017 organy administracji wszczęły 308 postępowań mających na celu przeprowadzenie wykonania zastępczego w odniesieniu do decyzji wydanych w postępowaniach egzekucyjnych, których koszt wyniósł ponad 12 mln zł.

Jedną z wielu konsekwencji próby naprawiania sytuacji w Polsce są nowe zasady gospodarki odpadami. W wielu gminach i miastach już obowiązują – jednak w Warszawie obowiązywać zaczną od 01.01.2018. Czego zatem Warszawiacy powinni się spodziewać? Jakie będą najbliższe dni i miesiące? 

Nowe zasady gospodarowania odpadami 

 Warszawiacy powinni przygotować się na zmianę i to zmianę zwiększającą ilość pojemników do segregacji odpadów.  Pomimo licznych ulotek, plakatów i informacji wyświetlanych w transporcie i komunikacji miejskiej wielu mieszkańców Warszawy może mieć nadal kłopot z połapaniem się co jak i dlaczego. 

Wraz z nadejściem nowego roku w Warszawie odpady segregować przy pomocy kolorowych worków, pojemników oraz wlepek,  na w sumie 7 frakcji: 

  1. Papier ( worek/pojemnik niebieski)
  2. Metale i tworzywa sztuczne (worek/pojemnik żółty)
  3. Szkło (worek/pojemnik zielony)
  4. odpady biodegradowalne („bio”) (worek/pojemnik brązowy)
  5. odpady zielone (odbiór marzec-listopad)
  6. odpady wielkogabarytowe (punkty dedykowane, PSZOKi lub okresowy odbiór)
  7. odpady zmieszane (worek/pojemnik czarny)

Zużyty sprzęt elektryczny oraz leki na szczęście nadal odbierane będą w przeznaczonych do tego punktach oraz w PSZOK-u – ich lokalizację znajdziesz w zakładce „Gdzie mogę oddać odpady„. Staramy się stopniowo uzupełniać mapę, jeśli chciałbyś dodać jakiś punkt to napisz nam o tym.   Urząd Miasta przygotował również dla mieszkańców Warszawy najczęstsze pytania i odpowiedzi. Poniżej przypominamy nowe zasady segregacji odpadów w 2019 roku. 

Jak segregować odpady

Przechwytywanie 2

źródło : czysta.um.warszawa.pl

Będzie lepiej w nowym roku  

O ile mieszkańcy zostaną ewentualnie doposażenie w nowe kolorowe worki, to branża gospodarki odpadami z wielką uwagą śledzi wszelkie zmiany jakie przyniesie 2019 rok oraz jak bardzo zmienić się może gospodarowanie odpadami. Czy będzie lepiej? Monika wspominała o zmianach w ostatnim wpisie : Nowelizacja ustawy o odpadach- co dalej. Cóż, pożyjemy zobaczymy, choć już można zaobserwować pewną nerwowość. 

Decyzje do wymiany 

Wraz z nowelizacją ustawy o odpadach, każdy podmiot prowadzący działalność zagospodarowania odpadami musi dostosować decyzję do nowych wymogów i ma ustawowo na to 12 miesięcy. W tym czasie powinien zostać złożony wniosek o dostosowanie decyzji. Praktyka pokazuje, że czas na oczekiwanie na wydanie decyzji w przypadku zakładów gospodarowania odpadami to coś koło roku do nawet trzech lat.  Może się więc okazać, że zakład prowadzący działalność zostanie wstrzymany na 1-3 lata lub w przypadku wydania negatywnej decyzji zamknięty. Przestój trwający tak długi okres czasu w zasadzie równoznaczny jest wypadnięciem z rynku. Nie mówię tutaj o samym fakcie braku przychodów ale również o zawieraniu umów, kontraktów oraz poważnej utracie konkurencyjności.

Warunki zabudowy

W związku ze zmianami ustawy – 20.07.2018 – do wniosku o wydanie decyzji należy załączyć decyzję o warunkach zabudowy jeżeli takowy nie został uchwalony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. 

Załączenie decyzji o warunkach zabudowy wydawać mogło by się jedynie formalnością i zapewne taką pozostanie przynajmniej dla tych przedsiębiorców, których zakłady posiadają stosowne decyzje. Zdarza się jednak tak, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego powstał znacznie później niż funkcjonujące na danym obszarze zakłady. Jednym słowem nie zawsze MPZP uwzględnia gospodarowanie odpadami na swoim terenie. Co wtedy? Czy brak wpisu w MPZP będzie realną przeszkodą? Pozostaje składanie wniosków choć i one nie zawsze będą wymagane. Wszystko zatem zależy od interpretacji urzędnika.

 

WIOŚ – Welcome to my crib

Decyzja o wydaniu decyzji uzależniona jest od opinii inspektora ochrony środowiska lub jego odpowiednika ze straży pożarnej. Co prawda w praktyce zawsze tak było, jednak teraz będzie jeszcze bardziej. W momencie złożenia wniosku o wydanie decyzji, informacja taka przekazywana jest to WIOŚ, i Państwowej Straży Pożarnej. Podmioty te stawiają się w zakładzie i przed wydaniem decyzji podejmują kontrolę. Różnica jest jednak taka, że do niedawna uprzedzały o swojej wizycie. Tym razem, zgodnie z nową ustawą kontrola jest niezapowiedziana. 

W przypadku postanowienia wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska negatywnie opiniującego spełnienie wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów lub pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie lub przetwarzanie odpadów.

Czas jest istotny w gospodarce odpadami 

Co ma zostać, zostanie, a co ma zniknąć, zniknie. Czas rozwiąże wiele spraw, a to, czego nie rozwiąże czas, sama rozwiążesz.

Autor: Haruki MurakamiTańcz, tańcz, tańcz

Czas tak jak w każdej innej dziedzinie jest przyczyną wielu nieuniknionych zjawisk tka i w gospodarce odpadami. Ustawodawca również upatruje w upływie chwil, sekund,minut i godzin zagrożenie. 

Czas magazynowania odpadów został skrócony z 3 lat do 1 roku z pewnymi wyjątkami takimi jak gleba,ziemia i frakcje wykorzystywane w pracach budowlanych obiektów liniowych. 

W nowelizacji ustawy kwestie palności odpadów uśredniono. Jest to jakaś metoda radzenia sobie z problemami ale jak dobrze wiemy średnio pies i tak mają po 3 nogi.  Pomijając kwestie palności opon,złomu,szkła,gleby zanieczyszczonej, tworzyw sztucznych czy paliw alternatywnych bo z tegorocznych wydarzeń można wysnuć wniosek, że samozapłon może dotknąć wszystkie praktycznie frakcje odpadów. 

Ważną kwestią oraz godnym uwagi jest fakt, że jeden rok przeznaczony na magazynowanie odpadów dotyczy w jednakowym wymiarze wszystkich posiadaczy odpadów i wydaje się być wspólny dla wytwórcy-odbiorcy-przetwarzającego. 

Taka sytuacja rodzi kilka podstawowych pytań : 

  • Czy istnieją narzędzia określające ile dany odpad był magazynujący u posiadacza odpadów? ( wytwórca-odbierający-przetwarzający)
  • Czy istnieje w ogóle obowiązek informowania o czasie magazynowania poszczególnych posiadaczy odpadów? 

Bez obowiązku i narzędzi łatwo wprowadzić uczestników – posiadaczy odpadów w błąd. Umyślnie lub nie może okazać się, że wymagany rok magazynowania odpadów właśnie się skończył. 

Powszechnym jest, że wytwarzający odpad wytwarza go jednostkowo w bardzo małych ilościach. Regularność w jakiejkolwiek formie nadają odpadom dopiero odbierający lub zakłady przetwarzania przygotowujący odpady do dalszego zagospodarowania. Odpad w ilości pozwalającej na jego odbiór może powstawać raz w roku lub być gromadzony przez 12 miesięcy a następnie odbierany przez odpowiednią firmę. Jak żyć? Czy ustawodawca nie zbagatelizował pewnych sytuacji i możliwości? 

Operat przeciwpożarowy

Operat przeciwpożarowy to coś co każdy posiadacz decyzji na zbieranie lub przetwarzanie odpadów mieć musi. W sytuacji gdy do niedawna jeszcze płonęły odpady niemal w całej Polsce przepisy przeciwpożarowe dla gospodarki odpadami są niezwykle istotne. Czy jednak nie obowiązywały do tej pory? 

Nie tylko istniały ale również egzekwowała Państwowa Straż Pożarna. Wymagania takie już istnieją. Określają wymagania ppoż. dla  dla obiektów budowlanych ich wydzielonych części oraz innych miejsc w których prowadzone jest zbieranie, magazynowanie oraz inne procesy gospodarowania odpadami. Przepisy zostaną zatem przede wszystkim zaostrzone. 

Zaostrzeniu ulegną takie kwestie m.in. jak : 

  • szerokość drogi pożarowej :  7 m. ( Do tej pory 4 m. )
  • pozostawienie 5 m odległości z każdej strony drogi do składowanych odpadów
  • pozostawienie 5 m odległości od granicy działki do składowanych odpadów

Bezpieczeństwo jest istotne ale czy wszyscy posiadacze odpadów prowadzący działalność w branży gospodarki odpadami posiadają odpowiednie działki umożliwiające przystosowanie miejsca magazynowania i prowadzenie działalności do nowych przepisów? 

Najistotniejszą kwestią jest fakt, że powyższe dywagacje mogą nie mieć racji bytu. To co przeczytaliście powyżej to dopiero projekt rozporządzenia. Rozporządzenie powinno wejść w życie 22 sierpnia 2019 r a wnioski o wydanie operatu ppoż składać można do 5 września 2019. Co zatem będzie dziać się do sierpnia? 

Wnioski wpływające do 22.08 zostaną wstrzymane. Nikt nie podejmie i nie wyda żadnej decyzji.  Przedsiębiorcy zmuszeni są do wydanie kilku tysięcy złotych w celu sporządzenia operatu ppoż a następnie prawdopodobnie ten sam operat zostanie im odesłany z adnotacją „do poprawki”. 

Monitoring miejsc magazynowania odpadów

Skracając czas magazynowania odpadów i zwiększając ich bezpieczeństwo ppoż. ustawodawca postanowił monitorować miejsca ich magazynowania. Pomysł jest dobry i w zasadzie został pozytywnie przyjęty przez branżę gospodarki odpadami. 

Monitoring posiada większość firm i nie jest to nic nowego. To co budzi kontrowersje lub pewne wyrazy sprzeciwu to określanie rygorystycznych i ścisłych wymogów odnośnie jakości i sposobu monitoringu. 

Przystosowanie monitoringu do stawianych wymogów to wydatek pochłaniający znaczną część budżetu małych i średnich firm. Podobnie jak z przystosowaniem działki dla celów operatu ppoż. – nie wszystkich na to będzie stać. 

Ciekawostką jest fakt, że WIOŚ może wymagać od niektórych podmiotów stałego, 24/7 w trybie on-line monitoringu miejsca magazynowania odpadów.  Tak jak w wielu przypadkach rozporządzeń tak i ten jest w fazie projektu. 

Zaświadczenie i oświadczenie o niekaralności

Zamysłem nowej ustawy było zdefiniowanie mafii śmieciowej oraz podjęcie z nią bezpardonowej walki a w efekcie wyeliminowanie ich z branży. Eliminacja ustawodawcy jak do tej pory wychodzi najlepiej. Ustawa oraz towarzyszące jej rozporządzenia są tak przygotowywane, że z pewnością kogoś wyeliminują a do wykluczenia z gry wystarczą tylko albo aż trzy przewinienia. 

Właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów:
1) przedsiębiorcy będącemu osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, jeżeli trzykrotnie:
a) będący osobą fizyczną wspólnik, prokurent, członek rady nadzorczej lub członek zarządu tego przedsiębiorcy został skazany prawomocnym wyrokiem sądu lub nałożono na niego grzywnę w drodze mandatu karnego za wykroczenia, o których mowa w art. 175, art. 183, art. 189 ust. 2 pkt 6 lub art. 191,
b) wymierzono mu administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 194;

Błędy i przewinienia mogą być w zasadzie dowolne. Wystarczy tylko trzy razy się potknąć tzn : 

  • wprowadzenie w błąd któregoś z posiadaczy odpadów ( wytwarzający – zbierający – przetwarzający )  i magazynowanie odpadów ponad rok.
  • wytwarzający przekazał odpady firmie odbierającej a ta nie posiada wpisu do BDO
  • nie wpisanie numeru BDO we wszystkich możliwych miejscach dokumentacji firmy. Wszystkich tzn od stopki maili przez papier firmowy po umowy.
  • pracownik zakładu produkcyjnego wyrzucił odpad X do pojemnika na odpady Y. Powiedzmy brudną od oleju ścierkę do pojemnika na tworzywa sztuczne.

Oczywiście potknięć i potencjalnych błędów jest cała masa, głównie wynikają one z faktu, że wiele obowiązujących przepisów jest jeszcze projektem – operat ppoż itp.  

Ludzie faktycznie bywają omylni, sam wiem to najlepiej i potrafię sobie wyobrazić miliony przykładów błahych w istocie błędów które popełnione trzy razy mogą bardo łatwo przypisać łatkę mafii śmieciowej normalnemu przedsiębiorcy i skutkować mogą cofnięciem decyzji. 

 

Zabezpieczenie roszczeń 

Zabezpieczenie roszczeń to pewnego rodzaju ubezpieczenie posiadacza odpadów przed jego negatywnym i kary godnym zachowaniem. Porzucenie odpadów, pożar, podpalenie itp.  Cel słuszny a wykonanie?

Praktycznie rozporządzenie określające wysokość zabezpieczenia roszczeń również jeszcze jest zmieniane i nie weszło w życie. Jeśli przedsiębiorca zdecyduje się na skorzystanie z usług bankowych lub firm ubezpieczeniowych to powinien przygotować się na pewne komplikacje wynikające z : 

  •  potrzeby określenia obrotu – miesięcznego lub rocznego
  • potrzeby określenia maksymalnej ilości odpadów – miesięcznie lub rocznie 

Tak jak wspomniałem wysokość opłat za magazynowanie odpadów jest zmieniana ale : 

  • magazynowanie 1 tony odpadów niebezpiecznych wynosić może : 1500 zł
  • magazynowanie 1 tony odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne, komunalnych i odpadów pochodzących z sortowania odpadów komunalnych : 600 zł
  • magazynowanie 1 tony odpadów magazynowanych selektywnie ( papier,tektura,tekstylia,tw. sztuczne,opony itp) : 400 zł. 

Wiele zakładów produkcyjnych, zakładów przetwarzania dysponuje takimi ilościami odpadów iż kwota zabezpieczenia może wynieść wielokrotność ich wartości. Prawdopodobnie w przyszłym roku wiele małych i średnich firm może przestać istnieć. 

 

Odpady – co dalej

Nowa ustawa wprowadza wiele zmian. Większość  budzi kontrowersję i niepokój branży a niektóre z wprowadzanych zmian ogromne koszty. 

Wszystkie zmiany odczują naturalnie wytwórcy a w przypadku odpadów komunalnych mieszkańcy. W wyniku skrócenia czasu magazynowania odpadów z 3 lat do 1 roku zwiększona zostanie częstotliwość odbioru odpadów oraz koszty ich przetworzenia. 

Sama atrakcyjność branży mocno się zmieniła. Do niedawna gospodarka odpadami owocowała w nowe inwestycje. Teraz gdy bariery zostały zwiększone inwestorzy mogą się wahać lub zrezygnować z inwestowania w nowe projekty i technologie.

 Gospodarka o obiegu zamkniętym w świetle nowych przepisów również przestaje być tak atrakcyjna i bezpieczna jak to było przedstawiane do tej pory. Jak zakład produkcyjny ma zawracać do produkcji pewną część odpadów produkcyjnych? 

Obawiam się, że problem z nielegalnym postępowaniem z odpadami może się nasilić i przynieść odwrotny od zakładanego skutek. 

Jakie jest Wasze zdanie? Będzie lepiej a może to już było ? 

Pozdrawiam
Tomasz Araszkiewicz
odpadyblog.pl